Rojhilat direnişi: Kadına bakış açısı değişti

img
HABER MERKEZİ - İran'daki gazeteciler, "jin, jiyan, azadî" direnişinin erkeklerde değişim yarattığına işaret ederek, "Direnişin ardından İran’da erkeklerin kadına bakış açısı değişti" dedi. 
 
İran rejimi tarafından 16 Eylül 2022’de katledilen Jîna Emînî'nin’nin ardından “Jin, jiyan, azadî” sloganıyla başlayan direniş, gün geçtikçe büyük bir ivme kazanarak, tüm kentlere yayılmaya başladı. Direnişin ardından onlarca kişi idam edildi, yüzlerce kişi katledildi ve binlerce kişi tutuklandı. İran rejiminin bu baskılarına rağmen geri adım atmayan kadınlar, her yeri direniş alanına çevirerek, hak ve özgürlük talebinde bulundu. Kadınların yanı sıra, İran hükümetinin kadınlara dönük katliamlarına, işkencelerine tanıklık eden erkeklerde bu direnişte yer aldı. Bu süreçte onlarca gazeteci, akademisyen, sanatçı da gözaltına alınarak, tutuklandı. 
 
Direnişte yer alan kadınlardan biri olan ve güvenlik gerekçesiyle adını gizleyen gazeteci H.Z., 24 Kasım 2022’de gözaltına alınıp tutuklandığını ve işkence gördüğünü anlattı. İran ve Rojhilat’ta ilk kez kadınların öncülük ettiği yaygın protestolara tanık olduğunu belirten H.Z., daha önceki eylemlerin genellikle ekonomik ve politik koşullardan kaynaklandığını ve katılımın sınırlı olduğunu  aktardı. Kadınların bu eylemlerde genellikle gölgede kaldığını ve küçük rol oynadığını belirten H.Z., Jîna Emînî’nin katledilişinin ardından gerçekleştirilen mücadele için, “Bu devrim, kadın devrimiydi” dedi. 
 
'POLİTİKACILAR ÇIKARLARINI GÖZETTİ' 
 
Direnişlerinin dünya kadınları tarafından da desteklendiğini, fakat siyasetçilerin desteğin yüzeysel kaldığını ifade eden H.Z., “Pratikte İran halkını yalnız bıraktılar. Birçok kişi hala devrimi destekledikleri için idam ediliyor veya idam edilme tehlikesiyle karşı karşıya. Ancak onlar İran halkını yalnız bıraktılar. Kadınlar, dünyanın her yerinde, haklar söz konusu olunca, genellikle dikkatli davranıyor ancak politikacılar ekonomik çıkarlarından kaynaklı insan hakları konularına pek dikkat etmiyor” tepkisinde bulundu. 
 
Tek amaçlarının kadınları İslam Devleti’nin boyunduruğundan kurtarmak olduğunun altını çizen H.Z., farklı biçimlerde mücadele etmeye devam edeceklerini vurgulayarak, “Devrimler zaman alır. Belki insanlar şu an sessiz ama ne olursa olsun mutlaka yine sokaklarda olacağız” diye kaydetti.
 
'ROJHİLAT HALKI KENDİNİ TANIDI' 
 
Gazeteci Şêro Ûrmîye de, Rojhilat ve İran’daki direnişte yer alan erkekler ile ilgili gözlemlerini aktardı. Direniş sonrası İran’daki durumun yüzde yüz değiştiğini kaydeden Ûrmîye, kadınların içindeki direnişin meydanlarda kendini gösterdiğini dile getirdi. “Jin, jiyan, azadî” sloganının öncülüğünü her ne kadar kadınlar yapsa da, erkeklerin de bu direnişin özleri olduğunu aktaran Ûrmîye, direniş sonrası Rojhilat halkının kendini tanıdığını söyledi.
 
ABDULLAH ÖCALAN’IN FİKRİ 
 
Kürt kadın ve erkeklerinin 45 yıldır birlikte mücadele ettiğini belirten Ûrmîye, direnişin “Jin, jiyan, azadî” sloganı etrafında şekillenmesini şu şekilde yorumladı: “Kimse gelip, ‘Bu slogan neden sadece kadından bahsediyor?’ demedi. Çünkü kadınların yaşadığı acıyı gördüler. Sayın Abdullah Öcalan’ın bir sözü var ya, ‘Kadın özgürleşmeden toplum özgürleşmez.’ İran halkının inancı bu fikre, düşünceye ulaştı. Kadın-erkek kol kola, yıllardır kendilerine uygulanan bu zulme karşı birlikte savaşa bilirler. Bunda bir fark görmediler. Mesela sokakta bir kadına saldırı olduğu zaman, erkekler de sokağa çıkıp kol kola kadını savunuyordu. Erkekler gözaltına alındığı zaman da, kadınlar zılgıtlarla, sesiyle, rengiyle o zulme karşı duruyordu. Bu devrimde kadın ve erkeğin arasında bir fark olmadı.” 
 
ERKEKLERDEKİ DEĞİŞİM 
 
Direniş ardından İran’da erkeklerin kadına bakışının değiştiğini belirten Ûrmîye, “Kadına ‘köle’ gözüyle bakan zihniyet Rojhılat Kurdistan’ında yüzde yüz değişmiş diyemiyoruz ama önemli bir değişim var. Kadının kıyafetine dönük bir saldırı olduğu zaman kadının yanında eşi, babası, erkek kardeşinin de o saldırıya karşı hükümetin karşısında durduğunu görüyoruz. Erkekler ‘Jin, jiyan, azadî’ sloganının sadece 3 kelime olmadığını görüyor. Erkeklere göre bu zulme karşı bir slogan. Hem erkeklerin hem de kadınların sloganı. İran toplumunda baktığımızda erkekler de o sloganı çok kullanıyor. Bu slogan İran hükümetinin zorbalığına karşı kullanılıyor” şeklinde konuştu. 
 
Direniş sonrası herkesin, her yerde korkmadan fikirlerini söylediğini aktaran Ûrmîye, “ İran halkı artık eski yıllara dönmez. Özel olarak kadınlar bu noktada topluma öncülük ediyor. O cesareti de erkeklere kadınlar veriyor” diye belirtti.
 
KÜRTLERE KARŞI ALGI DEĞİŞTİ 
 
Direniş sonrası Kürtlere karşı oluşturulmak istenen algının da kırıldığını ifade eden Ûrmîye,  “İran hükümeti Kürtleri kötü, tehlikeli gösteriyordu. ‘Kürtler İran’ı parçalamak istiyor’ diyerek halkı korkutuyordu. Kurdistan kentlerinde Kürtler büyük bir direniş gerçekleştirince, bu düşünce değişti. İran halkları içerisinde hükümete karşı bir birliğin olduğunu söyleyebiliriz” dedi. 
 
'KÜRTLER İÇİN EN ÖNEMLİ ŞEY KİMLİK' 
 
İran rejimine karşı en büyük muhalefetin Kurdistan kentlerinde gerçekleştiğini aktaran Ûrmîye, “Kürtler için şu an Kürt kimliği önemli. Direniş Rojhilat’ta başladığı için hükümet Kürtlere baskı uyguluyor. Hükümetin baskısı daha fazla Kürtler ve Beluciler üzerinde. Ama bu Kürtleri korkutmadı. Söylemlerini, fikirlerini, ideolojilerini hakimiyete karşı yürütüyorlar” diye belirtti. 
 
MA / Rukiye Adıgüzel 
 

Diğer başlıklar

11/03/2024
13:21 Bakırhan: Tanka topa değil, onurlu bir barışa ihtiyaç var
12:34 Mahkeme: Gazeteci Yılmaz davasında tanık beyanları doğrulanmadı
12:18 İstanbul'da Newroz deklarasyonu: Özgürlük ve zafer için ayağa kalkalım
11:52 Hatimoğulları: Ampule verilen her oy 3 hilale gidiyor
11:21 Gabar Dağı bölgesinde yasak 6’ncı kez uzatıldı
11:20 Hezex'te şüpheli kadın ölümü
11:06 Wan Kalesi'nde kutlanacak Newroz'a çağrı
10:36 TÜİK: İşsizlik yüzde 9,1 oldu
10:23 Kayyım AKP'li belediyeye para aktarmak için borçlanmaya gitti
09:49 Temel dosyasının tutuklu sanıkları beraatla tahliye edildi
09:39 MHP'li vekil Sırbistan vatandaşı çıktı
09:19 Xwebûn’un bu haftaki manşeti Halepçe Katliamı
09:17 Tutsaklar 106 gündür 'özgürlük' eyleminde
09:14 Gazeteci Ahmet’in akıbetine dair 139 gündür açıklama yok
09:11 Newroz’da sahne alacak sanatçılar belli oldu
09:03 DEM Parti Qereyazî’de rekor peşinde
09:02 Kapazlılar baraj istemiyor
09:00 11 MART 2024 GÜNDEMİ
07:58 DAİŞ’in çöl saldırılarında 195 kişi öldü
10/03/2024
23:27 Dêrazor’da mayın patladı: 1 çocuk yaşamını yitirdi
23:20 Gazze’de yaşamını yitirenlerin sayısı 31 bini geçti
22:46 Ceyhan ve Seyhan'da kadın bürosu açılışlarında zafer mesajı
21:29 Îdir’da coşkulu halk şöleni: Zaferimizi tekrar kutlayacağız
21:09 ‘HEP’ten DEM’e özgürlük yürüyüşü sürüyor’ videosu paylaşıldı
21:03 Sanal medyada #RabeNewrozHat hastagı ile kampanya
20:44 Coşkun: Dilovası halkı değişimde kararlı, DEM’i istiyor
19:36 Wan’da bir kadına saldırı
19:34 DEM Parti’den forum ve seçim bürosu açılışları
18:08 Antalya’da 4.7 büyüklüğünde deprem
17:22 BM: Jina Emînî’nin ölümüne yol açan şiddetten İran sorumlu
17:14 Gözaltına alınan ESP üyesi Otlu tutuklandı
17:09 Hatimoğulları: Sandıkları gözümüz gibi koruyacağız
16:40 Bakırhan Tetwan'dan seslendi: Bu seçim JİTEM ittifakıyla sizin aranızdaki seçimdir
16:29 Amedspor'dan gol yağmuru
16:19 Eşbaşkan adaylarından köy köy seçim çalışması
16:06 Bakırhan'dan AKP'ye: Başları seccadede akılları haramda
15:41 Adalet Nöbeti: Kürt sorunu halkların sorunudur
15:07 KESK Riha Kadın Meclisi’nden şölen
14:52 30 yıl sonra tahliye edilen tutsaklara ziyaret
14:44 Hatimoğulları: Riha'da büyükşehir belediyesini alacağız
14:41 Deklarasyon sonrası Newroz ateşi yakıldı
14:34 DEM Parti 'Kürt Dili ve Kültürü Stratejisi'ni açıklayacak
13:50 Efrîn’de bir haftada 16 kişi kaçırıldı
13:29 Bayındır: 2024 Newroz'u Öcalan'a özgürlük Newroz'u olsun
13:17 Bakırhan: Haram seçmen taşıyanlar Veysel Karani’ye gelip dua ediyor
12:39 Newroz deklarasyonunda Kürt sorununa çözüm çağrısı
11:14 2024 Newrozu deklarasyonu: Özgürlük ve birlik zamanı
10:43 Para dağıtan AKP'li adaya tepki: Utanmaz!
09:36 Hücresi basılan Al'ın annesi: Baskılara son verilsin
09:21 2024 Newrozu şiarı: Rabe dema azadî û serkeftinê ye
09:17 Tutsakların başlattığı açlık grevi 105’inci gününde
09:17 Süleyman Ahmet’ten 138 gündür haber alınamıyor
09:16 Jin Dergi’nin yeni sayısı çıktı
09:11 İBB Eşbaşkan adayı Çepni: DEM Parti’ye en çok Karadenizlilerin ihtiyacı var
09:09 Mûşlular değişim istiyor
09:06 30 yıllık tutsağın tahliyesi 2 yıldır engelleniyor
09:00 10 MART 2024 GÜNDEMİ
09/03/2024
22:19 Eyyubiye’de coşkulu seçim büro açılışı
21:12 Pirsûs’ta 17 kişi tutuklandı
20:40 Vicdan Vakfı resmi açılışını gerçekleştirdi
20:17 İran’da 'dans ettikleri için' iki kadın tutuklandı
19:05 Norşîn’de gençlik şöleni: Genç başladık genç bitireceğiz
19:01 Şirnex'te TIR’cılar eylem başlattı
18:38 8 Mart kadın mitingleri: Savaşsız, sömürüsüz bir dünya için mücadeleye devam
18:22 Amed Tabip Odası’ndan Cumartesi Anneleri’ne ödül
17:45 Gelîyê Godernê önünde açıklama: Ekokırımın suç mahali
17:18 Tutsak aileleri 'Öcalan'a özgürlük' talebiyle Adalet Nöbeti'nde
17:11 Ahmet Türk: Hepimizin evi Kürtlerin partisi olan DEM Parti’dir
16:58 Memanî ve Bekirî aşiretlerinden açıklama: Bizim partimiz DEM Parti
16:57 Kamu-Sen yönetiminin Altınok’un seçim çalışmasına katılmasına KESK'ten tepki
16:41 Marmaris'ten siyasetçilere 'samimiyet' çağrısı
16:39 DEM Partili adaylar gençlerle buluştu
16:31 Timothy Ash Fitch’in Türkiye kararını ilginç buldu
15:57 KESK: Kadınların uğradığı eşitsizlik OHAL sürecinde arttı
15:53 Bakırhan Araplara seslendi: Kültürünüzü yaşatacak DEM Parti’ye oy verin
15:08 İzmir’de kadın cinayeti
15:01 ‘Kayıplar bulununcaya kadar mücadelemizi sürdüreceğiz’
14:58 İHD: Hasta kadın tutukluları serbest bırakın
14:40 PTT'de çalışan güvenlik görevlisine saldırı
14:27 Hatimoğulları: Firavunlar gidecek, demokrasi gelecek
14:17 Adana'da sanatçılara ‘soruşturma’ gerekçesiyle sahne engellemesi
14:00 Gazze’de can kaybı 30 bin 960'a yükseldi
13:50 Bakırhan Misirc’te: Çözümün muhatabı Abdullah Öcalan’dır
13:27 Cumartesi Anneleri gözaltında kaybedilen kadınların akıbetini sordu
13:06 Bakırhan Dihê’de: Yakup Ağa’nın mirasçısı biziz
12:54 Amed adayları gençlerle buluştu: Birlikte başaracağız
12:39 Riha’da 8 Mart açıklaması: Bu karanlığı aşacağız
12:28 Dêrsim’de 8 Mart mitingi: Mücadelede kararlıyız
11:57 Hatimoğulları seferberlik çağrısı yaptı: Oy kullanacak herkesi taşıyalım
11:56 Eşinden şiddet gören kadın, babası ve ağabeyi katledildi
09:48 Qersli kadınlar: DEM Parti kazanırsa herkes kazanır
09:35 Samsun cezaevinde baskılar arttı
09:23 Sosyalistlere operasyon: Sendika başkanına işkence
09:12 'Öcalan’a özgürlük' isteyen tutsaklar 104 gündür eylemde
09:11 Kürt gazeteci 137 gündür KDP istihbaratının elinde
09:09 Dilovası’nda bir mahalle kimyasal depolama tesisi nedeniyle göçe zorlanıyor
09:06 DEM Parti dillerin ve dinlerin şehrine talip
09:05 'Kimliğim' dediği şal ve şepik’i yıllardır üzerinden çıkarmıyor
09:02 Kent kent Newroz tarihleri belli oldu
09:00 09 MART 2024 GÜNDEMİ
08/03/2024
23:20 Oyu Êlih dışında olan seçmen için çağrı
23:11 Finlandiya, Almanya ve Rusya’da 8 Mart eylemleri
22:14 Ankara’da gözaltına alınanlardan 9’u tutuklandı
22:06 Ege'de 8 Mart: Eşit ve özgür yaşamı kuracağız
20:42 30 yıllık tutsak Şeref Türk tahliye oldu
20:22 Ankara’da 8 Mart yürüyüşünde Kışanak’tan mektup: Tarih yazmaya devam edeceğiz
19:54 Zelenskiy, Erdoğan ile görüştü
19:18 Askerler Hezex’te bir köyü ablukaya aldı
19:16 Karadenizli kadınlar sokakta: Haklarımızı gasp edenlere oy yok
18:36 Binlerce kadın Feminist Gece Yürüyüşü’nde: Kurtuluşumuz feminist mücadele
18:35 Kuzey ve Doğu Suriye’de 8 Mart eylemleri: Kazanımları korumalıyız
17:53 Gazze'ye indirilen yardım kutuları sivillerin üzerine düştü: Ölü ve yaralılar var
17:36 Eğitim Sen'den AKP’li adayların okullarda propaganda yapmasına tepki
17:30 DEM Parti adayları sahada: Halkçı belediyeciliği esas alacağız
17:14 Kadınlardan seçim çalışması: Gültan Kışanak’tan mektup var
17:04 Uçar Adalet Nöbeti'ni ziyaret etti
17:01 Trabzonlular kamulaştırma kararını protesto etti
16:22 Mêrdîn’de silahlı kavga: 1'i polis 2 yaralı
16:10 8 Mart mitingi 'İmralı’ya bin selam' sloganıyla son buldu
15:59 Taksici cinayetinde ceza çıktı
15:53 Qoser 8 Mart’ında Öcalan’a özgürlük talebi: Bu zulmü bitireceğiz
15:51 Sağlıkçılar isyanda: Evimize de gitmek istiyoruz!
15:49 Kışanak’ın seçim fotoğrafı çekme talebi reddedildi
15:33 Serhatlı kadınlar 8 Mart halayında
15:16 Türkoğlu: Biz kazanacağız, kadınlar kazanacak, toplum kazanacak
14:54 Dep’te 8 Mart coşkusu: Sara’ların Beritan’ların ardıllarıyız
14:52 Kadınlar tek ses: Hayatlarımızdan da haklarımızdan da vazgeçmiyoruz
14:47 Akdeniz'de 8 Mart şöleni: Erkek sistemini yıkacağız
14:36 Kira sözleşmeleri artık e-devlet üzerinde yapılacak
14:35 Leyla Güven'den Wêranşarlı kadınlara: Yüreğimiz sizinle
14:21 Hatimoğulları: Özel harp siyasetine boyun eğmeyeceğiz
14:19 Êlih’ten 'Jin, jiyan, azadî felsefisi ile kazanacağız' mesajı
14:11 Uçar: Abdullah Öcalan'ın özgürlüğü sağlanmalı
13:49 Kadınlara yönelik resmi şiddet en üst boyutlarda!
13:43 Cizîr mitinginden 31 Mart mesajı
13:27 Kuzey ve Doğu Suriye kentlerinde 8 Mart coşkusu
13:24 İstinaf'ın hapis cezasını onadığı Dal cezaevine konulacak
13:20 Kapaz'da baraj protestosu
13:14 Tutsak Halise Aksoy’dan mesaj: Korkmayın
13:12 Amed’de kadınlar İstasyon Meydanı’nda buluştu: Devrimimiz kadın devrimidir
13:02 AKP’li adaydan partisiz ve logosuz seçim çalışması
12:46 Wan’da 8 Mart mitingi: Özgür yaşamda ısrarcıyız
12:15 Kadınlar 8 Mart alanlarında
12:05 Polis yanlış gittiği adreste şiddet uyguladı
11:57 MKG’den 8 Mart açıklaması
10:57 İran rejimi 2 Kürt tutukluyu idam etti
10:33 İstanbul’da şüpheli kadın ölümü
10:27 Bombardımanda siviller hedef oldu
10:15 Ailelerden İmralı’ya gitmek için başvuru
09:47 Ankara’da ESP üyeleri gözaltına alındı