Cezaevi hak ihlalleri raporu açıklandı: 1 yılda 24 bin hak ihlali

ANKARA - Son 1 yıl içerisinde tutsaklara yönelik en az 23 bin 899 bin ihlal tespit ettiklerini paylaşan İHD MYK üyesi Nuray Çevirmen, bu ihlallerin büyük bir bölümünü işkence başlığı altında topladıklarını söyledi. Bakanlığa Öcalan ile görüşmek için yaptıkları başvuruya da yanıt verilmediğini belirtildi. 

İnsan Hakları Derneği (İHD) Merkez Hapishaneler Komisyonu, 2023 yıllı cezaevleri hak ihlali raporunu açıkladı. Ankara Kızılay’da bulunan bir otelde yapılan basın toplantısına İHD Eş Genel Başkanı Hüseyin Küçükbalaban, İHD MYK üyesi Nuray Çevirmen’nin yanı çok sayıda kişi katıldı. 
 
Raporu okuyan Çevirmen, hak ihlallerinin ailelerin ve avukatlarının yaptığı başvuru ile İHD’nin yaptığı çalışmalar sonucu elde edildiğini belirtti.  
 
BİR YILDA 24 BİN İHLAL 
 
Çevirmen, 2023 yılında Türkiye’deki 51 kentte bulunan 6 tanesi açık olmak üzere toplam 147 cezaevinde en az 23 bin 899 hak ihlalin yaşandığının bilgisini paylaştı. Cezaevlerinde tutsaklara dönük hak ihlallerinin gün geçtikçe arttığına dikkati çeken Çevirmen, “Bu raporda yer alan ihlaller; sadece İHD’nin ulaşabildiği gerçek durumun çok kısıtlı bir bölümünü ortaya koymaktadır. Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkif Evleri Genel Müdürlüğü, siyasi, yabancı uyruklu, hasta tutsaklar, yaşamını yitiren tutsaklar, LGBT+ bireylerin yanı sıra engelli, bebek ve kadınlara ilişkin verileri de kamuoyuna açıklamıyor. 2023 yıllında 19 yeni cezaevi açıldı. Bunun yanı sıra 2024 yıllında ise 12 cezaevi açılması planlanıyor. Bu da göstermektedir ki; Türkiye’nin mevcut iktidar anlayışı genel itibariyle insanları hapsetme üzerine bir gelecek tahayyülü öngörmektedir” dedi. 
 
8 AYDA 78 BİN KİŞİ TUTUKLANDI 
 
Çevirmen 8 ayda 78 bin kişinin tutuklandığını ve cezaevlerinde bulunanların sayısının 2 Mayıs itibari ile 329 bine yükseldiğini kaydetti. Tutsakların yaşadığı sağlık sorunlarını da tek tek sıralayan ve bu ihlallerin ortaya çıkmasına neden olan uygulamaları da “insanlık onuruna aykırı” olarak belirten Çevirmen, “Ne yazık ki ağır hasta mahpuslar, hastalıklarının son dönemlerine gelmelerine rağmen tahliye edilmiyor. Adli Tıp Kurumu’nun (ATK) tahliye kararlarını siyasi tutum izleyerek vermesi, hastane raporlarının ATK tarafından kabul edilmemesi ve verilen raporların ya da alınan kararların ‘güvenlik’ gerekçesi ile uygulanmaması da ağır hasta ve hasta mahpusların durumlarının ciddiyetini artırmaktadır” diye konuştu. 
 
6 YILDA 2 BİN 258 TUTSAK YAŞAMINI YİTİRDİ 
 
Çevirmen, sağlık hakkı ihlali ile ilgili 6 bin 639 ihlal tespit ettikleri ifade ederek, “2018 yıllından beri cezaevlerinde en az 2 bin 258 kişi yaşamını yitirdi. 2023 yıllında da en az 42 kişi yaşamını yitirdi. 3 Nisan’a kadar süren dönüşümlü açlık grevine 91 cezaevinden yaklaşık olarak bin 997 kişi katıldı. 
 
EN ÇOK İHLAL İŞKENCEDEN
 
İşkence başlığı altında yaşanan ihlallere de işaret eden Çevirmen, en az 17 bin 218 ihlalin meydana geldiğini söyledi. Çevirmen bunlardan 772’sinin darp, tehdit ve hakaret, 175’nin çıplak arama, 567 ağız içi arama, 252 ayakta sayım, 240 havalandırma hakkının engellenmesi olduğunu kaydetti. 
 
Çevirmen yaşanan oda ve koğuşlarda yaşanan sorunlar, ajanlık dayatması, kameraların yaşam alanlarına konulması, baskın ve aramalarda eşyaların dağıtılmasının yanı sıra pek çok konuya da dikkati çekerek, 169 ayrımcılık yasağı ihlalinin de yaşandığını söyledi. Sosyal aktivitelerin engellenmesine ilişkin ise 2 bin 246 iletişim ve haberleşme hakkı ihlalinin de yaşandığını dile getiren Çevirmen, 2 bin 216 bin bilgiye erişim hakkının gasp edildiğini aktardı. 
 
424 TUTSAĞIN TAHLİYESİ ERTELENDİ 
 
İdare ve Gözlem Kurullarının yol açtığı ihlallere de değinen Çevirmen, “Bu yönetmelik doğrultusunda kurulan kurullar, kendilerini mahkeme yerine koyarak mahpuslar hakkında ‘iyi halli’ olup olmama durumları hakkında değerlendirmede bulunmakta, koşullu salıverilme ve denetimli serbestlik haklarından yararlanıp yararlanmayacaklarına karar vermektedir. Ayrıca İdare ve Gözlem Kurulu mahpuslarla ilgili değerlendirmelerinde, mahpusların yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce aldığı disiplin cezalarının da gerekçe gösterilerek iyi olmadığına karar vermesi de ‘geçmişe yürüme yasağı’ ilkesine aykırı uygulamalar yürütmektedir ve mahpusların tahliyelerini engellemektedir. Gözlem kurulları mahpusların iyi halli olup olmadığına karar verirken soyut ve sübjektif yorumlarda bulunmakta, siyasi mahpuslardan da pişman olduklarına dair beyan istemektedirler. Bu kararlardan kaynaklı yüzlerce politik mahpus denetimli serbestlik ve koşullu salıverilme haklarından mahrum bırakılmaktadır. Yönetmeliğin uygulanmaya başlandığı tarihten, 2023 yılı sonuna kadar en az 426 mahpusun tahliyeleri belli periyotlarla engellendi” diye konuştu.
 
YANIT YOK!
 
PKK Lideri Abdullah Öcalan’a yönelik uygulanan tecrit ve yansımalarına da dikkati çeken Çevirmen, tecridin pek çok uluslararası normlara aykırı olduğunu anımsattı. Çevirmen, PKK Lideri Abdullah Öcalan ile görüşmek üzere 29 Kasım 2023’te başvuru yaptıklarını ancak Adalet Bakanlığı’nın hala herhangi bir yanıt vermediğini söyledi. 
 
SAĞLIKLARI OLUMSUZ ETKİLENİYOR
 
Y VE S Tipi olarak bilinen cezaevlerinde tutulan tutsakların tecrit altında olduğunu aktaran Çevirmen, “Daha önce kalabalık olarak tutuldukları hapishanelerden sevk edilen mahpuslar bu cezaevlerinde tek başlarına tutulmakta ve bulundukları koğuşun havalandırması olmadığından günde 1 saat ayrı bir yerde bulunan havalandırma bölümüne götürülmektedir. Bu uygulama ile mahpusların ruh ve bedensel sağlıkları olumsuz etkilenmektedir” diye kaydetti.
 
24 SAAT İZLENİYOR
 
Cezaevlerinde en az 13 bin 819 kadın tutsağın yanı sıra en az 2 bin 983 çocuk tutsağın olduğunu da paylaşan Çevirmen, “Kadın mahpusların sağlık hakları engellenmiş durumdadır. Ağız içi aramalardan kaynaklı sağlık hakkı ihlal edilen kadın mahpuslara dair başvurular kurumumuza yapılmıştır. Hijyen ve temizlik malzemelerinin verilmemesi, sıcak suya ve temiz suya erişim problemleri de yaşanmaya devam ediyor. Kadın mahpusların yaşam alanlarını gören kameralar da mahremiyetini ortadan kaldıran uygulama olarak devam ediyor. Koğuşlar bu kameralarla 24 saat izleniliyor. Ayrıca iç kameralar banyo-tuvalet kapılarını görürken, dış kameralarda yatakhane ve tuvalet içlerini görüyor. Kadın Mahpuslardan 21 hapishaneden 203 başvuru alınmıştır” diye belirtti. Çevirmen, LGBT+ bireylere de yönelik ayrımcılık ve insanlık dışı uygulamalara dikkat çekti. 
 
Uygulamalar nedeniyle yaşanan ihlallerin son bulması için taleplerini de sıralayan Çevirmen, bu uygulamaların son bulması ve Türkiye’nin de altına imza attığı uluslararası normları uygulamasını istedi.
 

Diğer başlıklar

02/06/2024
19:43 Curnê Reş'te DEM Parti önde
19:38 CHP'den Pınarbaşı açıklaması
19:29 Ali İsmail Korkmaz katledildiği yerde anıldı
19:13 Perî Belediyesi seçim sonuçları belli oldu
19:05 Yayın yasağı kalktı
19:00 'Hükümetin tasarruf paketi işçi ve emeklileri kapsıyor'
18:52 Yayın yasağı 19.00'da kaldırılacak
18:37 Hayvanların yaşam hakkı için Gündoğdu'ya aktılar
18:27 Avukatlar fuhuş, uyuşturucu ve şiddete karşı sahada
18:07 GABB Eşbaşkanları belli oldu
17:00 Sandıklar kapandı, sayım başladı
16:45 Yenikapı’dan seslendiler: Katletmek çözüm değil
16:29 Şenyaşar’ın adalet talebi 120’nci gününde: Failler belli
15:50 Egîdê Cimo Müzik Okulu’ndan yılsonu etkinliği
15:35 Küçükçekmece'de çöken binayla ilgili 2 kişi gözaltına alındı
15:34 Elektrik akımına kapılan işçi hayatını kaybetti
15:20 'Özgürlüğe ses ver' eyleminde 'İsrail'den farkınız yok' tepkisi
15:09 DEM Parti'den 'oy kullanalım' çağrısı
15:08 Serinlemek için suya giren öğretmen boğuldu
14:49 Manisa'daki yangında 35 dekar küle döndü
14:34 Kayyımın 3 müdürlük verdiği Nurses'e yeni görev!
13:42 Çöken binada 1 kişi yaşamını yitirdi, 8 kişi yaralandı
13:03 DEM Partili eşbaşkanlar toplandı: Belediye hizmetleri engelleniyor
13:01 ÇUKAY-DER ilk kongresini gerçekleştirdi
12:27 Kırıklar Cezaevi'ndeki tutsaklar Meclis'ten heyet talep etti
12:26 Curnê Reş ve Perî'de seçime ilgi yoğun
11:46 Muhsin Melik mezarı başında anıldı
11:09 Korucular Herekol'da ağaç kesiyor
10:48 İran bir kolberi katletti
10:29 İsrail protestosu gerekçesiyle 10 gözaltı
09:46 Küçükçekmece'de bina çöktü: 7 kişi kurtarıldı, 2 kişi enkaz altında
09:37 Bir hafıza sergisi: Göz Göre Göre 25 Yıllık Tanıklık
09:32 Grup Yorum üyeleri açlık grevinde
09:22 Tutsakların ‘özgürlük’ eylemi devam ediyor
09:13 Güven: Kurdistan'da filizlenen zihniyet devrimi halklara umut oldu
09:11 Jin dergi ‘Erkeklik ve manipülasyon’ başlığı ile yayında
09:06 Eğitimci Zorlu: Tekçi, cinsiyetçi ve milliyetçi bir müfredat oluşturuldu
09:03 Özel savaş okları çocuklara yöneldi
09:02 6 kadına Kürtçe şarkı ve Kurdistan davası
09:00 02 HAZİRAN 2024 GÜNDEMİ
08:00 7 merkezde oy verme işlemi başladı
01/06/2024
23:15 Abdullah Öcalan için CPT ve Avrupa kamuoyuna çağrı
22:57 Sera Pîra oyunu büyük beğeni topladı
21:26 Ma Music Günleri başladı
20:42 Sokak hayvanları için 8 gündür eylemdeler
20:13 2 işçinin hayatını kaybettiği olayda DEDAŞ ihmali iddiası
20:00 Gezi'nin 11'inci yılı: Mücadele sürecek
19:52 Mêrdîn’de ulaşıma zam
19:48 DEM Parti’den ‘İnsanca yaşam için emekliler buluşması’
19:40 Amed'te Gülistan Doku futbol turnuvası
19:22 Pasur’da Kürt Dili Bayramı kutlaması
19:14 Ethem Sarısülük vurulduğu yerde anıldı
19:03 ‘Dünden bugüne Kobanê Kumpas davası’ paneli: Sokak muhalefetine ihtiyaç var
18:21 Akıma kapılan 2 kişi hayatını kaybetti
18:15 3 ilçe 4 beldede yarın seçim var
17:15 Kuran kursunda çocuklara şiddet
16:51 Depremzede Döne Kaya’nın nöbeti 5’inci haftasında
16:40 Perî’de DEM Parti’nin seçim hazırlıkları tamam
16:36 Adalet Nöbeti 119’uncu gününde: Emine Şenyaşar umut oldu
16:05 Curnê Reş’te son çağrılar: İradenize sahip çıkın
16:03 Tecavüz faili Selahattin Yalnız tutuklandı
15:21 Bir korucu şüpheli şekilde yaşamını yitirdi
15:09 GÖÇİZDER yeni yönetimini belirledi
14:44 Cezaevi hak ihlalleri raporu açıklandı: 1 yılda 24 bin hak ihlali
14:34 Hasta tutsaklar Kaya, Çam ve Kuday’ın tahliyesi istendi
14:21 100 haftadır ihraç edilenlerin işe iadesi için mücadele ediyorlar
14:14 Kayıp yakınları: Gözaltında kaybetme gerçeğini anlatmaya devam edeceğiz
13:43 Hayvanları öldürme yasa tasarısının iptali istendi
13:40 400 işçi ve ailesi yemekten zehirlendi
13:26 Özerk Yönetim: Türkiye’nin amacı demokrasiyi yenilgiye uğratmaktır
13:18 Cumartesi Anneleri Bulut ailesinin faillerinin açığa çıkartılmasını istedi
13:11 AKP’li belediye 20 işçiyi ücretsiz izne çıkardı
12:39 Bafil Talabani: Birlik olabilirsek haklarımızı garanti altına alırız
12:39 Buldan’dan Çiller’e: Senin eşin yatağında öldü bizimkiler senin emrinle
12:27 30 yıllık tutsak Mehmet Emin Ersoy tahliye edildi
12:25 Yurtta konaklamayan öğrencilerden yurt ücreti isteniliyor
12:01 Emniyetin 3 aylık tutuklama bilançosunu yeni gibi gösterdiler
11:22 Anzele için ortak çözüm arayışı
11:03 DEM Parti ‘Kuyu tipi’ cezaevlerinin kapatılmasını talep etti
10:46 Salih Müslim: Türkiye seçimleri sabote etmek istiyor
10:15 26 ormanlık alana giriş yasaklandı
09:50 AKP'nin çocuk politikası: Anne, işçi ve yoksul yaratıyor
09:43 'Muhsin Melik'in bıraktığı miras demokratikleşmeye katkı sağlayacak'
09:28 Tutsakların ‘özgürlük’ eylemi 188’inci gününde
09:27 ARSİSA'dan yoğun talep üzerine yeni şube açma kararı
09:25 Tutsak yakınları 4 haftadır eylemde: Sonuç alıncaya kadar sürecek
09:24 Sanal medyada uygulamalı Kürtçe dersi
09:22 Kayyımdan AKP Kadın Kolları'na 6 bin koli çikolata ve kolonya
09:21 DEM Parti Curnê Reş'te farkı açmayı hedefliyor
09:18 Meteoroloji 'kuraklık' alarmı verirken bakanlık 'daha fazla maden' diyor
09:08 Cûdî’nin taşı ve toprağını tabloya nakşediyor
09:06 AYM'den yasak sürecinde katledilen Levent'e dair ihlal kararı
09:03 30 yılı cezaevinde geçti: Hakikat yoldaşlığı ayakta tuttu
09:02 'Panzehir ulusal ve demokratik birliktir'
09:00 01 HAZİRAN 2024 GÜNDEMİ
00:28 Riha’da bir çocuk tecavüze uğradı
00:24 Til Hemis'te SİHA saldırısı
31/05/2024
23:59 Hamas ateşkes teklifine 'olumlu' baktıklarını açıkladı
22:15 Sêrt’te Kürtçe müzik ve tiyatro
21:08 Hayvan hakları savunucularının eylemi sürüyor
20:35 MEB’e ‘mülakat’ tepkisi
19:51 Denizli’de 1 işçi yaşamını yitirdi
19:47 Özel sektör öğretmenleri: Asgari ücretle bakan Yusuf Tekin geçinsin
19:24 Manisa'da göçük: Bir işçi yaşamını yitirdi
19:20 Evlerin yıkıldığı İmrahor'a HDK ve DEM Parti’den ziyaret
18:48 Gezi direnişi 11’inci yılında: Karanlık gider Gezi kalır
18:17 Eğitim Nöbeti 6’ncı gününde
18:11 Şenyaşar'dan Erdoğan'a: Çocuğumu bırak evime gideyim
17:55 TV programına çıkan cinsel taciz faili gözaltında
17:49 Nehre düştüğü söylenen çocuk için arama çalışması başlatıldı
17:28 Eşbaşkan maaşını belediyeye bağışladı
17:21 Husiler’den ‘ABD uçak gemisini hedef aldık’ açıklaması
17:05 30 yılın ardından tahliye edilen Atalay ziyaret edildi
16:51 Depremzedelerin kaldığı konteyner kentte yangın
16:43 Gülistan Doku Turnuvası’nın ilk maçları 2 Haziran'da
16:23 Aydın’da trafik kazası: 17 yaralı
16:17 'Özgürlüğe ses ver' eylemleri: Tutsakların talebi talebimizdir
16:14 Fincancı'dan 'kuyu tipi' cezaevleri tepkisi
16:11 Adana'da ekmeğe yüzde 25 zam
16:10 DEM Parti'den Perî’de seçim buluşması
15:47 Kadın katiline ağırlaştırılmış müebbet ve 11 yıl hapis
15:42 Ethem Sarısülük’ün annesi: Birinci katil Tayyip’tir
15:39 İstanbul'da bir otele el bombası atıldı
14:39 Ekin Ceren mezarı başında anıldı
14:26 Kayyım 4 Nisan'da tüm kamera kayıtlarını silerek hard disklere el koymuş
14:16 Dink davasında mütalaa: 10 kişiye ağırlaştırılmış müebbet istemi
13:38 Gazeteci Gayıp’a hapis cezası
13:20 DEDAŞ çiftçilerin trafolarını söktü: 5 gözaltı
12:32 İmralı tecridini protesto eden tutsak zorla SEGBİS'e çıkarıldı
12:02 Tarsus'ta işçiler gıdadan zehirlendi
12:00 Demirtaş'ın 'cumhurbaşkanına hakaret' davası ertelendi
11:42 Ailelerden İmralı için görüşme başvurusu
11:38 Mültecileri taşıyan bot arıza yaptı: 2 ölü, 4 kayıp
11:37 ‘Kobanê ve Gezi tutsaklarının özgürlüğü için birlikte mücadele etmeliyiz’
11:17 Efrîn'de bir kişi kaçırıldı
11:02 Plaza de Mayo annelerinden Nora Morales de Cortiñas hayatını kaybetti
10:01 11 il için sarı kodlu uyarı!
10:00 Belediye seçim öncesi onay verdiği evler için yıkım kararı verdi
09:54 Köpekli işkence davasında sanık polise beraat talebi
09:42 Riha'da gözaltı sayısı 10'a yükseldi
09:32 Hasat başladı, çiftçi buğday taban fiyatının açıklanmasını bekliyor
09:31 İnsan Hakları ve Demokrasi Dersi'nde 'Aile Bütünlüğü ve Tasarruf Yetkisi' anlatılacak
09:21 Gece kulübü yangınında 9 sanığa 22 yıl 6 aya kadar hapis istemi
09:20 Tutsakların ‘özgürlük’ eylemi sürüyor
09:20 CPT’ye 7 bini aşkın mektup: Yeni eylem takvimi açıklanacak
09:19 'Hukuka aykırı kanun maddesinde ısrar işkencedir'
09:16 Perî için son çağrılar: DEM Parti etrafında kenetlenelim
09:14 Kalp krizi geçiren tutsak ihtiyaçlarını karşılayamıyor
09:13 'Faili belli' cinayetlerde yitirdiği yakınlarının mücadelesini sürdürüyor
09:12 TJA’nın okuma atölyeleri: Abdullah Öcalan’ın çözüm gücüne ihtiyaç var